Samenwerking in de publieke dienstverlening

In de jeugdzorg, het onderwijs en de sociale veiligheid is steeds meer behoefte aan samenhang in de dienstverlening. Hulpverlening aan gezinnen en de aanpak van overlast zijn afhankelijk van ketensamenwerking. In de praktijk valt dit niet mee. Vaak is er veel overleg maar wordt er toch langs elkaar heen gewerkt en valt het maatschappelijke resultaat tegen. Toch er zijn ook voorbeelden van geslaagde en duurzame samenwerking. Dit was aanleiding voor een onderzoek naar condities die het resultaat van deze samenwerking bepalen. In diverse sectoren ging Pieterjan van Delden na hoe samenwerkingsverbanden tot stand kwamen en zich verder ontwikkelden.

De conclusie is dat het resultaat van samenwerking vooral afhankelijk is van de inzet en energie van professionals op de werkvloer. Tenminste als ze durven te pionieren. Gezamenlijke uitvoering en groepsbinding zijn ten lange leste meer bepalend voor het resultaat dan politieke processen. Beleid, subsidie en sturing van bestuurders zijn noodzakelijke voorwaarden, maar werken averechts als ze de praktische samenwerking gaan domineren. De uitdaging bij het ontwikkeling van ketensamenwerking is juist het opzoeken en organiseren van sociale energie.

Pieterjan van Delden is organisatieadviseur bij Andersson Elffers Felix in Utrecht. Hij heeft publicaties op zijn naam staan over professionals in organisaties, marktwerking in de publieke dienstverlening en vereenvoudiging als strategie. De laatste jaren is hij gegrepen door het verschijnsel van de moeizame maar toch zo nodige samenwerking in het publieke domein. Dit leidde tot een promotieonderzoek naar de achterliggende mechanismen van samenwerking.